– سفر رئیس مجلس نمایندگان به ازبکستان؛ نهضت در دیپلماسی پارلمانی و تقویت دیپلماسی رسمی



رئیس مرکز پژوهش های شورا مهمترین فرصت و مزیت اقتصادی ایران در رابطه با ازبکستان را مربوط به کریدورهای ارتباطی و ترانزیتی دانست و گفت: دولت ازبکستان توجه ویژه ای به جمهوری اسلامی ایران دارد تا از مزایای آن استفاده کند. مسیر ترانزیتی کشورمان

به گزارش ایسنا، بابک نگاری با اشاره به سفر رئیس مجلس شورای اسلامی به ازبکستان، گفت: سفر اخیر رئیس محترم شورای اسلامی به جمهوری ازبکستان در سایه ایجاد یک کشور خارجی متوازن انجام شد. . سیاست، توسعه منطقه ای و جایگاه سیاست همسایگی به عنوان ارکان اصلی رفتار مرزی کشور در دستور کار نظام است.

وی در تشریح پیام سفر رئیس مجلس به ازبکستان گفت: پیام مهم این سفر حاکی از فعال بودن ابعاد مختلف دیپلماسی این کشور در هماهنگی معنادار با یکدیگر است. در همین راستا، دکتر قالیباف و هیئت همراه در چارچوب اولویت های کلی نظام در حوزه سیاست خارجی و همچنین با هدف تعمیق روابط دوجانبه و گسترش دامنه همکاری های اقتصادی، سیاسی و فرهنگی از ازبکستان سفر کردند. دو کشور

رئیس مرکز پژوهش های شورا خاطرنشان کرد: ایران و ازبکستان دو کشوری هستند که همسایه های پیرامونی در یک منطقه جغرافیایی و در یک حوزه تمدنی مشترک با ضرورت و مطلوبیت گسترش روابط همه جانبه دوجانبه روبرو هستند. این در حالی است که سفر رئیس شورای اسلامی شهر به ازبکستان حاکی از شناخت دوجانبه تهران و تاشکند بر لزوم رفع نواقص و ارتقای سطح روابط میان آنهاست. رویکرد جدید سیاست خارجی دو کشور که بر تعامل با همسایگان و مشارکت در امور منطقه ای متمرکز است، تلاش خود را برای گسترش روابط دوجانبه دوچندان کرد.

وی با بیان اینکه ایران و ازبکستان توانایی های متقابلی برای ارتقای سطح روابط دارند، تصریح کرد: ازبکستان با موقعیت جغرافیایی و ژئوپلیتیکی متمایز خود در قلب آسیای میانه به عنوان همسایه مستقیم چهار کشور دیگر در منطقه با جمعیت است. با بیش از ۳۰ میلیون نفر جمعیت، با مساحتی نزدیک به نیم میلیون کیلومتر، پرجمعیت ترین کشور منطقه است و از موقعیت استراتژیک و موقعیت مهمی در منطقه استراتژیک آسیای مرکزی برخوردار است. این ویژگی ها از یک سو نشان می دهد که ازبکستان وزنه تعادل ژئوپلیتیکی در منطقه است. به گونه ای که مسائل منطقه ای آسیای مرکزی که به دلیل ترکمنستان با ایران مرز مشترک دارد، بدون نقش فعال تاشکند قابل حل نیست و از سوی دیگر بازار شلوغ ازبکستان ظرفیت صادراتی زیادی را برای این کشور باز می کند. بازرگانان ایرانی

نگداری خاطرنشان کرد: آسیای میانه و کشورهای منطقه به ویژه ازبکستان از مغفول ترین مناطق در عرصه تجارت خارجی کشورمان هستند، ضمن اینکه علاوه بر توانمندی های اقتصادی، متغیرهای دیگری از جمله مذهبی و فرهنگی نیز وجود دارد. اشتراکات تاریخی و همچنین عضویت مشترک در نهادهای منطقه ای مانند سازمان همکاری شانگهای، سازمان همکاری اقتصادی و انجمن آسیایی می تواند در توسعه تجارت خارجی بین دو کشور موثر باشد.

وی افزود: بر اساس آمارهای موجود حجم مبادلات تجاری ایران و ازبکستان در ۹ ماهه یک هزار و ۴۰۰ دلار، ۴۰۷ میلیون دلار بوده که از این میزان ۳۱۰ میلیون دلار صادرات ایران به ازبکستان و ۹۷ میلیون دلار واردات ایران از این کشور بوده است. اما ظرفیت افزایش اندازه روابط موجود به حدود ۱ یا حتی ۲ میلیارد دلار در سال وجود دارد. در راستای توسعه روابط اقتصادی و تجاری باید اقدامات مهمی از جمله تکمیل و اجرای موافقتنامه تجارت ترجیحی بین دو کشور و استفاده موثر و هدفمند از توانمندی های مناطق آزاد و ویژه اقتصادی ایران انجام شود. و ازبکستان، حل مشکلات مربوط به نقل و انتقالات بانکی به بازرگانان و از جمله اقدامات مهم و ضروری که باید انجام شود، جلسات مشترک کمیته مشترک اقتصادی و تماس های منظم بین اتاق های بازرگانی دو کشور است.

رئیس مرکز پژوهش های شورا گفت: خوشبختانه در سفر ریاست محترم شورا تصمیمات مشترک مهمی در خصوص همکاری های اقتصادی در حوزه های تجاری، سرمایه گذاری، انرژی، کشاورزی، حمل و نقل و سرمایه گذاری مشترک در بنادر جنوب اتخاذ شد. ایران به ویژه در منطقه آزاد چابهار و همچنین در مناطق آزاد ازبکستان.

وی ادامه داد: با وجود مزیت های جغرافیایی ازبکستان، این کشور محصور در خشکی است که شرایط ترانزیت و اقتصادی خاصی را به آن تحمیل می کند. زیرا برای دریافت آب رایگان و خروج از محدودیت جغرافیایی باید سیاست های خاصی را رعایت کرد. از این رو تاشکند مشارکت در پروژه های ترانزیتی مانند کریدورهای شرق به غرب از طرح کمربند و جاده، کریدور شمال-جنوب و کریدورهای منطقه ای را در دستور کار سیاست خارجی خود قرار داده است. در این میان، از سرگیری معاهده عشق آباد و قراردادهای ترانزیتی از جمله تحولات مهمی است که در روابط کشورمان با ازبکستان رخ داده است.

نظری مهمترین فرصت و مزیت اقتصادی ایران برای ازبکستان را مربوط به کریدورهای ارتباطی و ترانزیتی دانست و گفت: در چارچوب این موضوع کریدورهای مزارشریف هرات، ازبکستان، ترکمنستان و ایران است. عمان، چین، قزاقستان، ازبکستان، ترکمنستان، ایران، افغانستان، ایران و هند به دلیل مرکزیت بندر چابهار شایسته توجه هستند. اعلام آمادگی و آمادگی ازبکستان برای مشارکت در پروژه ترانزیت بین افغانستان، ایران و هند در صورت احیای قدرت طالبان در افغانستان، نشان دهنده توجه ویژه دولت ازبکستان به جمهوری اسلامی ایران به منظور بهره مندی از مزایای ترانزیت راه کشور ما از این رو تاشکند توجه خود را به پروژه عبور از بندر چابهار و سایر خطوط ارتباطی و راه آهن ایران معطوف کرد.

وی با تاکید بر اینکه فعال شدن دیپلماسی ترانزیتی چندجانبه و ایجاد شبکه حمل و نقل به هم پیوسته، منافع دو کشور را تضمین می کند، تصریح کرد: از سوی دیگر، خط سیر و نقش محوری ایران در کریدورهای مد نظر ازبکستان از اهمیت بالایی برخوردار است. اهمیت سیاست جدایی جغرافیایی از سوی دیگر، این مشارکت ها سهم بسزایی در تعیین و تثبیت جایگاه ایران در زنجیره ارزش منطقه ای و جهانی دارد. ضمن اینکه استفاده از این ظرفیت ها برای گسترش روابط با ازبکستان در زمینه های مختلف در راستای الزامات سیاسی دیپلماسی اقتصادی کشورمان است که یکی از حوزه های آن محیط همسایگی است.

رئیس مرکز پژوهش های شورا تصریح کرد: بدون تردید تحرکات دیپلماتیک منطقه ای و دستیابی به توافقات دوجانبه و چندجانبه در مناطق مختلف از جمله آسیای مرکزی با ملاحظات ویژه اقتصادی کشورمان به ویژه جایگاه ایران در عصر مدرن همسو است. اقتصاد جهانی و به طور خاص در زنجیره ارزش جهانی و منطقه ای؛ هدفی که پیش بینی می شود در برنامه هفتم توسعه کشور به طور ویژه مورد توجه قرار گیرد.

وی افزود: به نظر می رسد دولت و مجلس ایران و ازبکستان همزمان رویکرد منطقه گرایی و سیاست همسایگی را در دستور کار خود قرار داده و از این طریق نسبت به یکدیگر گام برداشته اند. از این منظر، تلفیق توانمندی های تهران و تاشکند به عنوان مهمترین بازیگران غرب و آسیای مرکزی، علاوه بر منافع اقتصادی متعدد برای دو طرف، می تواند زمینه ساز صلح و ثبات در منطقه حساس باشد. قلمرو این مناطق مانند افغانستان.

نگهداری در پایان خاطرنشان کرد: بر اساس منطق منافع مشترک، ایران و ازبکستان با وجود پیوندهای دیرینه مذهبی، فرهنگی و تاریخی نیازمند فصل جدیدی در روابط خارجی خود هستند. دیپلماسی رسمی و سپس دیپلماسی پارلمانی کشور که منجر به سفر جناب عالی رئیس شورای اسلامی ازبکستان در رأس هیئتی پارلمانی به این کشور به دعوت رسمی رئیس مجلس قانونگذاری شد. مجمع ازبکستان به وضوح نشان دهنده تمایل به نزدیکی مقامات دو طرف است.
انتهای پیام